adırê locıne dewna mesêro, kolio berze cı...
çay ser ne... pençere ake, vengê sıliye bêro...
-------
şöminenin ateşi sönmesin, odun at...
çay koy... pencereyi aç, yağmurun sesi gelsin...
Sessizce çekip gidiyorum şimdi, sessiz ve kimliksiz
Belki yine gelirim, sesime ses veren olursa bir gün...
Kamci dês nêrıjino, eke persi raştiê...
Eke rocê amayme, kamci suke nêbena rındek ?
Hangi duvar yıkılmaz, sorular doğruysa...
Birgün gelirsek, hangi kent güzelleşmez ?
Ahmet Telli
Vengê der u cirani ça çino ?
Locıni ça dü nêkenê ?
Boya sorxaci ça nêna locıno ra ?
Çae kes nusteyanê mı fam nêkeno ?
Jüanê mı kam zaneno ?
Kamci ca de, kam jüanê mı de qesey keno ?
Vengê milçıko ça çino na şüka betonan de ?
Domaniya mı, çıra her ke şi mı viri ra sona ?
Yi insanê rındi se bi ? pêro merdi ? ina ça werte ra bi findi ? Ça ez nia hende teyna o, na dina gewre de ?
gölgemde unut suyu ve uyut kuşu
uzun seyirler dile rüzgār yolcusuna
güz dile yaz sarısına solmasın küskün
sür beni küskün rüzgār ıslığından sür
mehmet çetin
cehennem acı çektiğiniz yer değildir, acı çektiğinizden kimsenin haberdar olmadığı yerdir. / hallac-ı mansur
Eke jü caê de her kes zey jübiniyo, uca de qe kes çino.
M. Foucault
Herkesin birbirine benzediği yerde hiç kimse yoktur.
Bınê ni maskey de goşt ra zêde jü çiyo bin esto, bınê ni maskey de jü fikr esto Creedy Efendi, u qerşuni fikran rê kar nêkenê..
V For Vendetta
“..derler ki; ağaç, ateşte yandığında, karınca
ağacı bırakmaz,
kaçmazmış.
o da ağaçla birlikte yanarmış. zamanın birinde, derler,
ağaca ikrar vermiş karınca;
‘beni kendinde sakla, ateşinde sakla, külünde..’ derler..”
mehmet çetin / taşa hatıra
sigaraya veda.... halbuki ne güzel dostumdunuz çay, sigara ve gece ve kitaplar ve kağıt ve kalem ve bilgisayarım ve pencereden sokağın ışıkları...birarada değilsiniz..sigara ayrıldı aramızdan ve sanki biraz anlamını kaybetti bütün bu beraberlikler ve bu birlikte anılmalar..sokak ışıkları, gece , damlayan musluk anlamını yitirdi..sigara gitti ya sanki algım değişti..ama çok özledim aslında o dostlukları; gecenin ve çayın ve sigaranın dostluğunu..:(
sigara tiryakisi birinin sigarayı bırakması ve daha sonra sigaralı anılarını hatırlayıp buruk duygular yaşaması ne garip bir şey...sigara aşk gibi bir şey...karşılıksız bir aşk gibi üzüyor..
Pervaneyim pervane
Ahuzar oldum ateşte
Perim deydi tenine
Yandım kavruldum
Döndüm döndüm nice döndüm
Ahuzar oldumda döndüm
Aramam derman derdine
Görünmez yüküm gözünde
Perim deyince tenine
Oynar yüreğim içinde
Oynar direğim içinde
Pervaneyim pervane
Gözlerin hep tanyerinde
Kızıla dönsün artık küreyi alem
Kızıla dönsün karanlık gece
Yansın yansın da kavrulsun
Çıranın içine dönsün...
"
Esirgemem sözümü çıkıp gelse de ölüm
Geri götüremez adımlarımı
ve yıldıramaz hiçbirsey, gülüm
ne dikenler bıraktım ardımda ne dikenler
ki uçları hala kanıyor ayaklarımda,
oysa karanfiller ekmiştim yollara,
aşk ile mızrap vurup sevdalı sazıma,
kavgamı türkülemiştim, yarın bakışlı çocuklara
ve semahlar dönmüştüm turnalar gibi hak aşkına halk aşkına,
kim söyleyebilir öldüğümü kim,
siz türkü gibi dağılırken dağ yollarına
ve toprak gibi yeşerirken memleketim,
kim söyleyebilir solduğumu kim...
BEN ÖLMEDİM Kİ...... "
vengê feteliyaisê jü mırcolıki êno gosanê mı...mırcolıko qıckek cêreno rızqê xo sewe be sewe...mırcolık gurino, mırcolık nan u namet beno çê xo...raa mırcolıki zaf düria..mırcolık qefeliya hama mulxıtê çê xo vêsano...mırcolık gerekı çip sêro...mırcolık, raa to akerde bo bırayê mı...
Bir gün
akıp gideceğiz hayata.
Duvarlar yıkılacak,
açılacak bütün kapılar
bilesin...
hayatı kendim için yaşamıyorum,ve korkmuyorum
hiç birşeyden,başıma gelecekleri de biliyorum.
herşeye rağmen düşmana inat yaşayacağız
Yarın bizim çünkü...
Biz solgun yaralarımızı kanatarak yüceltirken,
hayatın o mor ışığı saçlarımızı okşardı...Uzaktan melankoli köpeklerinin sesleri gelirdi...
(Biz canlıyı ve cansızı sevdik...
İnsanı insan olduğu için önemsedik...
Kimsenin diliyle-diniyle-ırkıyla-rengiyle-işimiz olmadı.
Ama bizle işleri oldu hep birilerinin tarih boyunca...
O yüzden maviliklerimize leke düşürmeye çalışanlar üzmesin seni,bizim kimseyle düşmanlığımız yok...biz böyle gördük çünkü,böyle büyüdük,böyle yaşıyoruz belekvor...)
bugün bir şahıs, küfürlü bir mesaj göndermiş, nesinden rahatsız olduysa profilimizin...!
halbuki tüm ideolojiler bir yana "asıl önemli olan" , "ne kadar insanlaşabildiğimiz" değil midir ?
Yok olmaya yüz tutmuş bir dildeki masum yazılar neden rahatsız ediyor bu zombileri ?
halbuki hiç bir düşmanlığımız yokken kimseyle,ve bizim bütün derdimiz sadece kendimizle ilgiliyken..!
Insano Necar:
Zere´insani de heqi re´ca nemendo
Koseke´cino necar gos xo serno
Haylemo,haylemo...
Mekan zere´mekanide
Cennet zere´cenemide
Mekan zere´mekanide
Ceneme zere´cenetide
Mabende sindor kuyo
necar nasne´keno!
MİKAİL ASLAN...
(Rica ederim,paylaşım olunca teşekküre gerek kalmıyor...
Bunuda dinle o zaman bir ara,çok derindir bu şarkıda bende...)
Yalnizca bir kirintiydin, icime ilk dustugunde
Vakitsiz bir anda...
Bilmedigim bir neden beni alip goturdugunde o yerlere
Keder ve budalaliktan baska yasamin bir anlami varmiydi
Aradigim aski bulduysam, sendedir
ya bu benim icimde dolasanda kimdir
Ya bu benim icimde mekan tutanda kimdir
Adem evvelinden beri bir yanimiz noksandir
neylersin...
Beni bu alemde divane gibi gezdiren sen degilmisin
Geriye kalan yalnizca tanimadigim bu tendir...
dokunsan dersim olur, göçerim mecburen
duydum çok sonradan, adın önemli değil
acın aynı tadı veriyor zaten...
bu yazını gorunce hemen o şarkıyı açmayı hissettim, sağol deniztutkunu...berxudar be
1950 yılında Amerika'nın isteği üzerine Türkiye, Kore'ye asker gönderir.Türkiye'den Kore Savaşı'na gönderilenler arasında 250 kadar Dersimli vardı. Dersim'in Xagu köyünden Hıdır ve Ovacıklı Avas (Abbas) bu savaşta hayatını kaybedenler arasındadır. Bu Zazaca ağıt savaşta ölen Dersimli Hıdır için yakılmıştır ve birkaç varyantı vardır.Kore Savaşı 3 yıl sürmüştür. Devlet o zamanlar Dersim ve Anadolunun başka yerlerinden gençleri toplayıp Kore'ye göndermiş ki Amerika'nın müttefiki olarak Kore askerlerine karşı savaşsın. Xıdır "Xagu" Köyünden (köyün Türkçe adını şuan bilmiyorum) (Pax'a bağlı) Hesé Çani'nin oğluymuş. Kore'de cephede vurulup öldürülmüş, cesedi Dersim'e getirilmemiştir.Söylenilene göre ağıt Xıdır'ın annesi tarafından yakılmış, daha sonra bu ağıt bazı Dersimli sanatçılar tarafından söylenmiştir. Avas ise Pülümürlü imiş cémsa (askeri araç) devrilmiş, onun altında kalarak can vermiştir. Ağıdın orijinal varyantleri aşağıdadır. Fakat uzun olduğu için Lilith grubu ağıdın hepsini okumuyor. Lilith grubu ile ilgili bilgi için tıklayınız : ve
ŞÜARA XIDIRİ (Hewa Qorya) -1
Ondér Xagu vera -Xıdıré mı, cigera mı- sona raye
To dıme’ra bervena na phepuga kora maye
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
De-biye biye, Xıdıré mı, cigéra mı lemın biye
Daé maré ondéra Qorya icad biye
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
De- Meso meso, gos’ro mıne, lemın meso
To xapneno beno, -Bıko Xıdo- na hukmato tereso
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
Ondér Mamekiya Mamekiya, -daé lemın- Mamekiya
Zalımi ma dayme aré berdime, dı-se u phoncas mordem piya
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
Daé Qorya de puko ğedevo, -Xıdıré mı- ondér voreno
Vano; Dot’ra hén ke nano mara, ne axo, ne amano
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
De-biye biye, Xıdıré mı, cigéra mı lemın biye
Vano; Daé maré kağita şiaye nawa vejiye
Daé çévésayi endi tesela xo mıra bıfiye
Welat de payizo, velg u vas daru ra rışiyo
Vıreniya sewqeté hevaluné to nao ber biyo
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
Xıdıré mı bıko, cigéra mı nao usarro
Tıke şiya-néşiya, ne sono, ne sodıro mı sero
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
Vazo vazo, Mursayé mı lemın vazo
Wari sero Xıdıré mı, cigera mı, tek ju azo
Wayi wayi, lemın lemın Xıdıré mı!
HAGU VERA (Hewa Qorya) -2
Ondér Paxo, Paxo, puso palazo
Tı bé meso eskeriye, kam se vano vazo
Welaté Qorya Çin u Maçino
Xıdıré mı cigera mı, roz-tija mı
Şindoré ma u dine pia çino.
(...) ***
DA-DA AVASO (hewa Qorya)
Qorya bivéso, -daé dirligiya Amerkani
Khılé sıreo ke niştu’ro papura İzmiri
Ondéro felek mıra nékut ve düri
Mektuva Avasé mı ama, selam kena der u cirani
Ju-khéké mıra qeyr dalé çina, ez seré zerrya xo sani
Jé phepugé usarri, -lemın- mıva tey beri bıwani
Da-da biye biye, Avasé mı biye
Khılé cémsa mı démdiye
Kunya mı sırmis kerdı (sayné we) rusné Tunceliye
Da-Da na Avaso, -lemın- na Avaso
Qorya vésaiye de hem sofero, hem çawuso, hem baso
Vatoğ: H. Doğanay
Aréker: Hawar Tornécengi
Kar günlerinin fırtınaları dinmiştir de
Güneş yükselmek üzeredir dağların ardından
Yaşam doludizgin değildir ama
Şimdi Peri vadisinde ne yazık
Boşaltılmış köylerden
Yıkılmış evlerden
Talan yüklü bahçelerden uzaktır hala
Kendine karışmıştır caddeler
Ağıllar çepersiz
Bayır meşesiz
Yollar biçimsizdir orada
Küle dönmüş anılar kahır yüklüdür gidenlerin ardından
Gidenlerin ayak izlerinde saklıdır tüm mevsimler
Ve o mevsimler
O mevsimleri izleyen yıllanmış yıllar
Kayalara ve ağaçlara oyulmuş o eski anılar
Yarım kalmış tüm hayatlar
Adanmış bir veda duruşudur suskun tüm varışlar
(Bülent Boral, Sürgünde Kaldı Mezarları, Peri yayınları)
sen de hoşgeldin bram, sağol, zamanım oldukça bir şeyler yazacam buraya...keşke şu zaman meselesi olmasa..
yazacak çok şey var hepimizin, umarım "zaman" bana adil davranır ve bana da şans tanır kendimi ifade etmek için..
Dersim: Adı İsyan Bir Şehir
150 kişilik bir kafile mağarada sıkıştırılmıştı. Kadın, çocuk, yaşlıydı çoğu. Açlık başlamıştı, büyükler dayanıyordu, çocuklar dayanamıyor, ağlıyorlardı. Fatma koynunda tuttuğu son dutları iki çocuğuna verdi. Bir avuç kaldı kendine, ama onu da yemedi, yiyemedi, uzaktan ona içli içli bakan bir çocuğa götürüp verdi kalanı da.
Xezal'ın Senem isimli yeni doğmuş bir bebesi vardı. Etrafları kuşatılmış, saklanıyor, gizleniyorlar. Bir ses, bir görünme, kafilenin tümünün katli demek. Asker iyice yaklaşıyor, ama bebe Senem ağlıyor, susmuyor, Senem aç, anasının memeleri kurumuş. Herkes ona bakıyor ama kimse sustur demiyor, diyemiyor Xezal'a. Xezal zor bir karar verecek. Ya kafilenin, onca bilge yaşlı, onca sabi sübyan 150 kişinin ölümü ya da can parçası, yavrusunun... Bir bezle bastırıyor ağzına Senem'in. Ses kesiliyor. Bir ana yavrusunu "boğuyor". Kimse bakamıyor. Herkes ağlıyor, herkes sessiz sessiz döküyor gözyaşlarını... Xezal ağlayamıyor bile.
"Sophie'nin seçimi"nin filmi var, Xezal'ın seçiminin yok. Sophie'nin seçimi üzerine yüzlerce makale yazanlar, Xezal'ın seçimi üzerine hiç yazmadılar bu topraklarda.
Xezal bir roman kahramanı değildi, Xezal'ın yaşadıkları bir kurgu değil. Bu ülkenin Dersim vilayetinde yaşandı bu seçim. Xezal'ın yaşadıklarını devlet gizledi, aydın cüret edemedi yazmaya. Xezal'ın yaşadıkları bir tarihe gömüldü, bir de Dersimli'nin beynine. Kimse bilmese, kimse yazmasa da Xezal'ı unutmadı Dersim. Unutmadığı için "Dersim'e çok sefer oldu ama zafer olmadı."
işte bu arkadaşım, daha ilk paylaşımda tanıdım ruh ikizimi.. Evet benim elimde de hep bu hikayeler var, hikaye demek doğru değil aslında hepsi anlatıldı bize şömine (locın) ateşi ve gaz lambası altında, nenelerimiz tarafından, köyde....
Axx Hardo dewres ! ma rê sebi...!
ve evet hüzün asla bırakmayacak peşimizi..
Ne zaman bırakacak peşimizi keder bilmiyorum , bilmiyorum...
Mesela Tahir u Zore
( Nazım Hikmet )
Tahir biyene aybe niya, Zore biyene ki
qender be riyê sewda ra merdene ki aybe niya
mesela têde Tahir u Zore biyene dera
yanê zerri dera…
vacime, jü barikade de pêrodaişi ver
vacime, şiyaisê kısfê qutbê zımey (şımali) ra
vacime, thamaranê xo de cerrebnaisê jü serumi ver merdene
aybe bena?
Tahir biyene ki aybe niya, Zore biyene ki
qender be riyê sewda ra merdene ki aybe niya
dınya ra has kena pırra pırr
hama a hay ro nae niya
tı nêwazena dınya ra rabırriyê
hama a to ra bırrina ra
yanê, tıya ke sae ra has kena
gereke sae ki to ra has bıkero?
yanê, Tahiri ra ke Zore endi has nêkerdêne
ya ki qe has nêkerdêne
Tahiri, Tahirênia xo ra çı kerdêne vindi?
Tahir biyene aybe niya, Zore biyene ki
qender be riyê sewda ra merdene ki aybe niya…
Nazım Hikmet 1949
çarnekar: Asmêno Bêwayir
Ewro mı sosyomati rê sıfte kerd. Ez wazeno ke ita de ebe zonê maya xo qesey bıkêri. Ez tayê nusteyanê xo ebe zonê Zazaki ita de nuseno...Kam ke no zıwani rê hewes keno bêro blogê mı, ez sıma rê serba zonê ma musayişi yardım keno ...
Sıma pêro piya xêr ameyê blogê mı..
Mabıxêrdi mılet :))
merhaba millet..Ağırlılı olarak Dersim ve Alevi-Zaza kültürüne dair yazılarım olacak burda..
2
|
gitar755 üyesi var. üyelik serbest. |
|
kazım koyuncu619 üyesi var. üyelik serbest. |
|
ekşi sözlük1193 üyesi var. üyelik serbest. |
|
yalnızlık567 üyesi var. üyelik yönetici onayı ile. |
|
metin kemal kahraman74 üyesi var. üyelik yönetici onayı ile. |
